acceleration
Ingiliffaa
[gulaali]Cibra
[gulaali]maqaa yookaan cibra
- sardamsuu ===Cibra===
maqaa yookaan cibra
- (Fiiziksii) * guula, jijjiirama ariitiin (v) waan sochii irra jiru tokkoo yeroo murtaa'aa (t) keessatti taasisu. Guulli kal-qabee dha (hammaa fi kallattii qaba). Kan safaramus meetira irra iskuweerii sekoondiini (m/s^ # Foormulaan isaas, a=(v-u)/t dha. Wanti sochii irra jiru tokko kan guula qabaatu (# yoo kallattii murtaa'aaf hammi ariitii jijjiirame ykn yoo hammi ariitii dhaabbataa ta'ee kallattiin jijjiirame. Fkn: sochii martoo dhaabbataaf ariitiin hamma dhaabbataa qaba. Hammi kun yoo v ta'e, guulli gar-gidduu (centripetal acceleration) foormulaa armaan gadiin shalagama, a=v^2/r, a=guula gar-gidduu, r=reediyeesii sochii martoo. Hubadhu: sochii martoo kana keessatti tuqaa naannoo geengoo sochii martichaa irratti tuqaa hundumaa irratti hammi v dhaabbataa dha (hin jijjiiramu) garuu akkuma sochiin martoo adeemsifamuun kallattiin ariitii itti fufiinsaan jijjiirama. Kanatu akka guulli uumamu taasisa. yoo kallattiinis hammis walfaana jijjiirame (akka sochii martoo ariitii xiqqoon jalqabee akkuma naanna'uun itti caalaa (dabalaa) deemuu ti. circular motion ilaali.